{"id":288,"date":"2008-12-12T13:26:44","date_gmt":"2008-12-12T10:26:44","guid":{"rendered":"http:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/?p=288"},"modified":"2008-12-12T13:26:47","modified_gmt":"2008-12-12T10:26:47","slug":"cumhuriyet-bilgi-kirliligi-ve-internete-sansur-itirafi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/?p=288","title":{"rendered":"Cumhuriyet: Bilgi kirlili\u011fi ve internete sans\u00fcr itiraf\u0131"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/?im=yhs&#038;hn=22286\">Cumhuriyet: Bilgi kirlili\u011fi ve internete sans\u00fcr itiraf\u0131<\/a><\/p>\n<p>Mehmet Sucu   &#8211; Enternet<\/p>\n<p>G\u00fcnden g\u00fcne geli\u015fen teknoloji ile birlikte bilgi kirlili\u011finin her ge\u00e7en g\u00fcn daha da artt\u0131\u011f\u0131; bu art\u0131\u015f\u0131n, firmalar ve insanlar aras\u0131ndaki etkile\u015fimi azaltt\u0131\u011f\u0131 ve i\u015f verimlili\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u00f6ne s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Do\u011frudan posta, e-posta ve bas\u0131l\u0131 dok\u00fcmanlarla gelen bilgilerin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 karma\u015fay\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in ki\u015fi ve kurumlar\u0131n \u00f6nlem almas\u0131 gerekti\u011fi belirtiliyor.<\/p>\n<p>2007 y\u0131l\u0131nda elektronik ortamda 281 exabyte (1 Exabyte veri = 1 milyar GB veri) b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde bilgi \u00fcretildi\u011fi belirtiliyor ve 2011 y\u0131l\u0131na kadar bu b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn y\u00fczde 640 oran\u0131nda artmas\u0131 bekleniyor. LYRA Research\u2019\u00fcn ara\u015ft\u0131rmas\u0131na g\u00f6re, ge\u00e7en y\u0131l t\u00fcm d\u00fcnyada 15.2 trilyon k\u00e2\u011f\u0131t sayfa bas\u0131ld\u0131 ve bu say\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 10 y\u0131lda y\u00fczde 30 oran\u0131nda artmas\u0131 bekleniyor. Amerikan posta te\u015fkilat\u0131n\u0131n 2007 rakamlar\u0131na g\u00f6re sadece ABD\u2019de her g\u00fcn 100.9 milyon par\u00e7a do\u011frudan posta da\u011f\u0131t\u0131l\u0131yor. Bu bilgiler d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nemli teknoloji \u015firketlerinden Xerox taraf\u0131ndan duyuruldu.<\/p>\n<p>Do\u011fal olarak \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n i\u015flerini aksatmas\u0131na neden olan bilgi kirlili\u011finin yaratt\u0131\u011f\u0131 bir de maliyet var tabii ki. Basex\u2019in 2008 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rma, bilgi kirlili\u011finin neden oldu\u011fu i\u015f duraklamalar\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 verimlilik kayb\u0131n\u0131n y\u0131lda 650 milyar dolara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Accenture\u2019un 2007 y\u0131l\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re ise \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n y\u00fczde 42\u2019si haftada en az bir kez yanl\u0131\u015f bilgi kullanm\u0131\u015f. Xerox\u2019un yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re de \u015firketler, dok\u00fcmanlar\u0131n\u0131 y\u00f6netmek i\u00e7in y\u0131ll\u0131k gelirinin y\u00fczde 3\u2019\u00fc ile 5\u2019i aras\u0131nda bir harcama yap\u0131yor. Bu harcama, bir\u00e7ok \u015firketin Ar-Ge faaliyetlerine yapt\u0131klar\u0131 yat\u0131r\u0131mlardan daha fazla.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>\u00d6zellikle T\u00fcrk\u00e7e sitelerde yer alan yanl\u0131\u015f bilgi (dezenformasyon) giderek artmaya ba\u015flad\u0131. \u00c7ounlu\u011fu haber sitesi olma iddias\u0131nda olan bir\u00e7ok site birbirinden kopyala yap\u0131\u015ft\u0131r y\u00f6ntemiyle haber \u00e7al\u0131p \u00e7\u0131rpt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir ki\u015finin yazd\u0131\u011f\u0131 yanl\u0131\u015f bilgi i\u00e7eren bir haber vir\u00fcs gibi bir anda ortal\u0131\u011f\u0131 sar\u0131yor. Hem ayn\u0131 kelimelerle yaz\u0131lm\u0131\u015f yaz\u0131lar birden \u00e7ok yerde yer al\u0131yor. B\u00f6ylelikle bir \u00fcr\u00fcn farkl\u0131la\u015fmas\u0131 olmuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc sonu\u00e7ta herkes ayn\u0131 haberi, ayn\u0131 kelimelerle vermeye ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Neyse ki h\u00fck\u00fcmetimiz bizi yanl\u0131\u015f bilgiden korumak i\u00e7in elinden geleni yap\u0131yor. 5651 No\u2019lu yasadan sonra, d\u00fcnyan\u0131n t\u00fcm \u00f6nemli sitelerine eri\u015fimi birer birer yasakl\u0131yor. Yapt\u0131klar\u0131n\u0131n sans\u00fcr oldu\u011funu kendileri de biliyor. Telekom\u00fcnikasyon Kurumu\u2019nun 2009 y\u0131l\u0131 B\u00fct\u00e7e Tasla\u011f\u0131\u2019nda Telekom\u00fcnikasyon \u0130leti\u015fim Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n g\u00f6revleri tan\u0131mlan\u0131rken \u015f\u00f6yle deniyor: \u20185651 say\u0131l\u0131 internete sans\u00fcr kanunu ile i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131, eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131 ve toplu kullan\u0131m sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck ve sorumluluklar\u0131&#8230;\u2019 \u015eimdi Telekom\u00fcnikasyon Kurumu\u2019nun b\u00fct\u00e7e tasla\u011f\u0131nda aynen b\u00f6yle yer alan 5651 say\u0131l\u0131 yasa hakk\u0131ndaki \u2018\u00e7ok ger\u00e7ek\u00e7i yorum\u2019 t\u00fcm \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131 ile ortada. Bu h\u00fck\u00fcmetin yasa ile ne yapmak istedi\u011finin itiraf\u0131ndan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye internete kurallar koymak, kendi istedi\u011fi i\u00e7eriklerin d\u0131\u015f\u0131ndakilerin bu mecra \u00fczerinde yer almas\u0131n\u0131 engellemek istemektedir. Belki de kendini dev aynas\u0131nda g\u00f6r\u00fcp, ben t\u00fcm d\u00fcnya \u00fczerindeki interneti kontrol edebilirim mant\u0131\u011f\u0131yla haz\u0131rlanan bu yasa daha fazla konu\u015fulmadan rafa kald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>mehmet@cumhuriyet.com.tr<\/p>\n<p>10 Aral\u0131k 2008 &#8211; Cumhuriyet<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cumhuriyet: Bilgi kirlili\u011fi ve internete sans\u00fcr itiraf\u0131 Mehmet Sucu &#8211; Enternet G\u00fcnden g\u00fcne geli\u015fen teknoloji ile birlikte bilgi kirlili\u011finin her ge\u00e7en g\u00fcn daha da artt\u0131\u011f\u0131; bu art\u0131\u015f\u0131n, firmalar ve insanlar aras\u0131ndaki etkile\u015fimi azaltt\u0131\u011f\u0131 ve i\u015f verimlili\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u00f6ne s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Do\u011frudan posta, e-posta ve bas\u0131l\u0131 dok\u00fcmanlarla gelen bilgilerin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 karma\u015fay\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in ki\u015fi ve kurumlar\u0131n \u00f6nlem almas\u0131 gerekti\u011fi belirtiliyor. 2007&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[22,5,21,3,17],"tags":[],"class_list":["post-288","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-5651-nolu-kanun","category-dusunce-ozgurlugu","category-erisim-engelleme","category-sansur","category-tib"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p7wjA8-4E","jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/288","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=288"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/288\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=288"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=288"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/privacy.cyber-rights.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=288"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}